Netanyahu’ya Seçim Şoku! Eisenkot’un Muhalefet Bloğu Öne Çıktı

İsrail’de 27 Ekim’de yapılan genel seçimlerin ardından yayımlanan sandık çıkış anketleri, Gadi Eisenkot liderliğindeki muhalefet bloğunu Binyamin Netanyahu’nun iktidar blokunun önünde gösterdi. Ancak 120 sandalyeli Meclis’te hükümet kurmak için gereken 61 sandalyeye hiçbir blok ulaşamadı.

İsrail’de kritik genel seçimlerin ardından siyasi belirsizlik sürüyor. Başbakan Binyamin Netanyahu’nun iktidarını devam ettirip ettiremeyeceği merak edilirken, sandık çıkış anketleri muhalefet lideri Gadi Eisenkot’un önünde yeni bir fırsat doğduğuna işaret etti. İlk tahminlere göre Netanyahu’nun liderliğindeki blok geride kalırken, hükümet kurmak için gerekli çoğunluk da ortaya çıkmadı.

İsrail devlet televizyonu KAN’ın sandık çıkış anketinde Eisenkot öncülüğündeki muhalefet bloğunun 53, Netanyahu’nun iktidar bloğunun ise 50 sandalye kazanacağı tahmin edildi. İsrail Meclisi’nde 61 sandalyeye ulaşamayan tarafların hükümet kurabilmek için farklı siyasi seçenekleri değerlendirmesi gerekiyor. Diğer televizyon kanallarının tahminlerinde ise sandalye dağılımı değişiklik gösterdi. Bu nedenle çıkış anketleri kesin seçim sonucu olarak değerlendirilmemeli. 

Netanyahu’nun partisi birinci, Eisenkot'un muhalefet bloğu önde

Sandık çıkış anketlerine göre Netanyahu’nun Likud Partisi, tek başına en fazla sandalyeyi kazanan parti oldu. KAN’ın tahmininde Likud’un 25, Eisenkot’un Yashar partisinin ise 21 sandalye alması öngörüldü.

Buna karşılık partilerin oluşturduğu bloklar karşılaştırıldığında Eisenkot’un öncülük ettiği muhalefet grubu öne çıktı. Bu tablo, İsrail siyasetinde en fazla sandalyeyi kazanan parti ile hükümet kurma ihtimali en yüksek siyasi blokun farklı olabileceğini gösteriyor.

Ancak muhalefetin önünde önemli bir engel bulunuyor: 120 üyeli Knesset’te hükümet kurmak için 61 milletvekilinin desteği gerekiyor. Çıkış anketleri, Eisenkot’un bu çoğunluğu tek başına sağlayamadığına işaret ediyor.

Arap partilerinin oyları hükümet hesabında belirleyici olabilir

Seçimin dikkat çeken sonuçlarından biri de Arap partilerinin elde ettiği tahmini sandalye sayısı oldu. KAN’ın çıkış anketinde Ortak Liste’nin 10, Mansur Abbas liderliğindeki Ra’am Partisi’nin ise 7 sandalye kazanacağı öngörüldü. Böylece iki siyasi oluşumun toplam 17 milletvekili çıkarması bekleniyor.

Bu sandalye dağılımı, hükümet kurma görüşmelerinde Arap partilerinin tutumunu önemli hale getirebilir. Muhalefetin çoğunluğa ulaşabilmesi için bu partilerin doğrudan koalisyona katılması, dışarıdan destek vermesi veya oylamalardaki tutumları gibi seçenekler tartışılabilir.

Bununla birlikte İsrail’deki siyasi partilerin koalisyon konusundaki açıklamaları ve kırmızı çizgileri, bu ihtimallerin önündeki en önemli engeller arasında bulunuyor.

Ben-Gvir’in partisi Meclis’e girmeyi başardı

Netanyahu’nun iktidar bloğunda yer alan aşırı sağcı Ulusal Güvenlik Bakanı Itamar Ben-Gvir’in Yahudi Gücü Partisi’nin KAN çıkış anketinde 7 sandalye kazanması öngörüldü. Bezalel Smotrich’in Dini Siyonizm Partisi ile ultra-Ortodoks Şas ve Birleşik Tevrat Yahudiliği partilerinin ise altışar sandalye alacağı tahmin edildi.

Bu sonuçlar, Netanyahu’nun siyasi geleceği açısından yalnızca Likud’un sandalye sayısının değil, mevcut koalisyon ortaklarının toplam gücünün de belirleyici olduğunu gösteriyor.

Seçim öncesinde Ben-Gvir’in, Netanyahu’nun kendisini dışarıda bırakabilecek bir hükümet seçeneğini değerlendirdiği yönündeki iddiaları da gündeme gelmişti. Ancak bu iddialar doğrulanmış bir anlaşma olarak sunulmamalı.

Eisenkot: Yeni hükümeti kurmak için harekete geçeceğim

Muhalefet lideri Gadi Eisenkot, ilk seçim tahminlerinin ardından yeni bir hükümet kurmak için harekete geçeceğini açıkladı. Muhalefet cephesi, sonuçların İsrail halkının Netanyahu yönetiminde değişim istediğine işaret ettiğini savunuyor.

Buna karşılık çıkış anketlerinde Likud’un en büyük parti olarak görünmesi ve bloklar arasındaki farkın sınırlı kalması, hükümet kurma sürecinin kolay geçmeyeceğini gösteriyor.

İsrail Cumhurbaşkanı Isaac Herzog’un, hükümeti kurma ihtimali en yüksek görülen adayı görevlendirmesi bekleniyor. Bu süreçte parti liderleri arasındaki görüşmeler ve olası koalisyon anlaşmaları belirleyici olacak. Hiçbir taraf çoğunluğu sağlayamazsa siyasi çıkmazın uzaması ve yeni seçim ihtimalinin gündeme gelmesi de mümkün.

İsrail seçimlerine katılım yüksek oldu

27 Ekim’deki seçimlerde katılım oranı da dikkat çekti. Reuters’ın aktardığı verilere göre; katılım yüzde 77,7 seviyesine ulaştı. Bu oran, 2022’deki önceki genel seçime kıyasla belirgin bir artışa işaret etti. 

Seçim sonuçlarının kesinleşmesiyle birlikte İsrail’de yeni hükümetin hangi partilerden oluşacağı ve Netanyahu’nun başbakanlık görevini sürdürüp sürdüremeyeceği daha net ortaya çıkacak.

Sonuç: Sandık çıkış anketleri Netanyahu’nun iktidar bloğu açısından ciddi bir gerilemeye işaret etse de seçim sonrası süreç henüz tamamlanmış değil. Muhalefetin öne geçmesi, tek başına hükümeti kuracağı anlamına gelmiyor.